Nominal ve reel getiri
Nominal getiri rakamdaki artış; reel getiri, enflasyondan arındırılmış gerçek kazançtır.
Nasıl çalışır?
Paran %45 arttıysa nominal getirin %45'tir. Ama aynı dönemde fiyatlar da %35 arttıysa, satın alma gücün çok daha az artmıştır. Reel getiri bu farkı gösterir.
Beni neden ilgilendiriyor?
- Bir yatırımın seni gerçekten zenginleştirip zenginleştirmediğini gösterir.
- Yüksek enflasyonda yüksek görünen getiriler, reel olarak eksi olabilir.
- Maaş zammını değerlendirmenin de doğru yoludur.
Gerçek hayattan
Formül: (1 + nominal getiri) ÷ (1 + enflasyon) − 1. %45 faiz ve %35 enflasyonda reel getiri: 1,45 ÷ 1,35 − 1 ≈ %7,4. Basitçe çıkarmak (%10) yanıltıcıdır.
Kendin dene
Yıllık reel getiri: +%3,6. Birikimin alım gücünü koruyup artırıyor.
Tablo olarak gör
| Yıl | Birikimin | Gereken |
|---|---|---|
| 0 | 10.000 TL | 10.000 TL |
| 1 | 14.500 TL | 14.000 TL |
| 2 | 21.025 TL | 19.600 TL |
| 3 | 30.486 TL | 27.440 TL |
| 4 | 44.205 TL | 38.416 TL |
| 5 | 64.097 TL | 53.782 TL |
| 6 | 92.941 TL | 75.295 TL |
| 7 | 134.765 TL | 105.414 TL |
| 8 | 195.409 TL | 147.579 TL |
| 9 | 283.343 TL | 206.610 TL |
| 10 | 410.847 TL | 289.255 TL |
Rakamlar örnektir; vergi ve masraflar dahil değildir.
Bir yatırımın gerçekten kazandırıp kazandırmadığını anlamak için her zaman reel getiriye bak. Reel getiri negatifse, hesabındaki rakam artsa bile aslında fakirleşiyorsun.
Daha derin
Kesin hesap: reel getiri = (1 + nominal getiri) ÷ (1 + enflasyon) − 1.
Nominalden enflasyonu çıkarmak, oranlar düşükken yakın sonuç verir; oranlar yükseldikçe hata büyür. %50 nominal getiri ve %40 enflasyonda kısayol %10 derken kesin hesap yaklaşık %7,1'dir.
Vergi ve masraflar da düşülmelidir. Asıl önemli olan, vergi ve masraf sonrası reel getiridir.
Kaynaklar
- TÜİKEnflasyon verisi
İlgili kavramlar
Bu içerik eğitim amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.